۱۸اکتبر ۲۰۲۵ – مطالعه ‌ای بزرگ از کلینیک کلیولند نشان داد که افراد مبتلا به چاقی و دیابت نوع ۲ که تحت جراحی کاهش وزن قرار گرفتند، در مقایسه با کسانی که فقط از داروهای آگونیست گیرنده‌ی GLP-1 استفاده کرده بودند، عمر طولانی ‌تری داشته و با مشکلات جدی سلامت کمتری مواجه شدند. این داروها که عملکرد هورمونی طبیعی برای تنظیم قند خون و اشتها را تقلید می‌ کنند، به‌ طور گسترده برای مدیریت دیابت و وزن تجویز می‌شوند. از جمله این داروها می‌ توان به سماگلوتاید(با نام‌ های تجاریOzempic  و Wegovy)، لیراگلوتاید(Victoza، Saxenda)، دولاگلوتاید(Trulicity)، اگزناتاید(Byetta، Bydureon) و تیرزپاتاید(Mounjaro، Zepbound) اشاره کرد.

در طول این ده سال، بیمارانی که تحت جراحی کاهش وزن (که با نام ‌های جراحی متابولیک یا باریاتریک نیز شناخته می ‌شود) قرار گرفتند، کاهش وزن بیشتری داشتند، کنترل بهتری بر قند خون خود داشتند و به داروهای کمتری برای مدیریت دیابت و بیماری ‌های قلبی نیاز پیدا کردند. این مطالعه در نشریه ‌ی Nature Medicine منتشر شده است.

دکتر علی امینیان، مدیر مؤسسه ‌ی جراحی متابولیک و باریاتریک کلینیک کلیولند و پژوهشگر اصلی این مطالعه، گفت:«حتی با وجود بهترین داروهای امروزی، جراحی متابولیک مزایای منحصر به ‌فرد و پایداری برای افراد مبتلا به چاقی و دیابت دارد. مزایایی که مشاهده کردیم فراتر از کاهش وزن بودند؛ جراحی با کاهش مشکلات قلبی، بیماری‌ های کلیوی و حتی آسیب‌ های چشمی مرتبط با دیابت همراه بود».

داروهای آگونیست گیرنده ‌ی GLP-1 گروهی از داروها هستند که برای مدیریت دیابت نوع ۲ و چاقی و کاهش خطرات مرتبط تجویز می ‌شوند. هم داروهای GLP-1 و هم جراحی متابولیک به بهبود سلامت قلبی-عروقی و متابولیک کمک می‌ کنند.

محققان در مطالعه ‌یM6 (بررسی مرگ‌ومیر و بیماری‌ های ماکروواسکولار و میکروواسکولار پس از جراحی متابولیک در مقایسه با داروها) ۳۹۳۲ فرد بزرگسال مبتلا به چاقی و دیابت را که در کلینیک کلیولند تحت مراقبت بودند، تا یک دهه پیگیری کردند. از این تعداد، ۱۶۵۷ نفر تحت جراحی متابولیک (مانند بای ‌پس معده یا اسلیو گاسترکتومی) قرار گرفتند و ۲۲۷۵ نفر با داروهای GLP-1 درمان شدند.

پس از ۱۰سال، نتایج بیماران جراحی‌ شده به ‌طور قابل توجهی بهتر بود، از جمله:

·  ۳۲ درصد کاهش خطر مرگ

·  ۳۵ درصد کاهش خطر مشکلات عمده‌ ی قلبی (مانند حمله‌ ی قلبی، نارسایی قلبی یا سکته)

·  ۴۷ درصد کاهش خطر بیماری شدید کلیوی

·  ۵۴ درصد کاهش خطر آسیب چشمی مرتبط با دیابت (رتینوپاتی)

به‌ طور میانگین، بیماران جراحی‌ شده ۲۱.۶ درصد از وزن بدن خود را کاهش دادند، در حالی که این میزان در گروه دارویی فقط ۶.۸ درصد بود. کنترل قند خون، که با هموگلوبین A1c سنجیده شد، در گروه جراحی به میزان ۰.۸۶ درصد بهبود یافت، در حالی که در گروه دارویی فقط ۰.۲۳ درصد بود. همچنین، افراد جراحی ‌شده به داروهای کمتری برای کنترل دیابت، فشار خون و کلسترول نیاز داشتند.

دکتر استیون نیسن، مدیر علمی مؤسسه ‌ی قلب، عروق و قفسه ‌ی سینه‌ ی کلینیک کلیولند و نویسنده‌ ی ارشد این مطالعه، گفت:«حتی در عصر داروهای قدرتمند جدید برای درمان چاقی و دیابت، جراحی متابولیک ممکن است مزایای اضافی از جمله برتری در بقا ارائه دهد».

دکتر امینیان افزود:«یافته ‌های ما نشان می ‌دهد که جراحی باید همچنان به‌ عنوان یک گزینه‌ ی درمانی مهم برای چاقی و دیابت در نظر گرفته شود. دستیابی به این مزایای بلندمدت با داروهای GLP-1 به ‌تنهایی دشوارتر است، زیرا بسیاری از بیماران در طول زمان مصرف داروها را متوقف می ‌کنند».

به گفته‌ ی نویسندگان، این مطالعه محدودیت‌ هایی دارد. این مطالعه مشاهده‌ ای بوده و مقایسه ‌ی تصادفی بین دارو و جراحی انجام نشده است، و تمرکز آن صرفاً بر جدیدترین و مؤثرترین داروهای GLP-1 نبوده است. پژوهشگران تأکید کردند که مطالعات آینده باید جراحی را مستقیماً با داروهای جدیدتر مانندsemaglutide  وtirzepatide  مقایسه کنند تا تصمیم‌ گیری ‌های درمانی دقیق ‌تری ممکن شود.

منبع:

https://www.sciencedaily.com/releases/2025/10/251016223118.htm